De gemeenteraad nam in 2024 een kijkje op Albertsdorp, waar onder anderen statushouders ondergebracht.
De gemeenteraad nam in 2024 een kijkje op Albertsdorp, waar onder anderen statushouders ondergebracht. Jaap van den Broek

Ook Soest loopt achter met huisvesting van statushouders

5 juni 2026 om 07:47 Maatschappelijk

SOEST Net als de meeste gemeenten in ons land loopt Soest achter met de huisvesting van statushouders. Per 1 juni had de gemeente 35 statushouders een dak boven het hoofd geboden. Dat hadden er 54 moeten zijn, en voor dit kalenderjaar overigens 96. In Soest valt de achterstand nog mee ten opzichte van andere gemeenten, met name de steden lopen ver achter.

DAt geldt dus voor de meeste gemeenten als het gaat om het vinden van woningen voor vluchtelingen met een verblijfsvergunning. Het kabinet stelt elk halfjaar vast hoeveel zogenoemde statushouders gemeenten moeten huisvesten. Veel gemeenten halen deze doelstellingen al geruime tijd niet. In totaal moeten ze voor nog 12.049 mensen een huis vinden, blijkt uit een analyse van het ANP op basis van maandcijfers van het ministerie van Binnenlandse Zaken.

OVERBELASTE ASIELZOEKERSCENTRA

Hierdoor bezetten statushouders noodgedwongen een plek in de al overbelaste asielzoekerscentra. Het COA Moet daarom telkens op zoek naar extra noodopvanglocaties voor asielzoekers. Zoals Het Witte Huis in Soest, waar sinds vorige week negentig asielzoekers verblijven voor de duur van maximaal twee jaar.
Gemeenten hebben nog tot 1 juli om de doelstelling voor de eerste helft van 2026 te halen. Het aantal mensen waarvoor een woning geregeld moet worden, is afhankelijk van hoeveel mensen er in een gemeente wonen.

(Klik op de gemeente om de taakstelling en de actuele situatie te zien)


Amsterdam moet als grootste gemeente de meeste statushouders opvangen en loopt ook het meest achter. Waar het kabinet eist dat de gemeente in het eerste halfjaar 2286 statushouders een thuis biedt, staat de teller pas op 641, een tekort van 1645 mensen. Ook Eemsdelta (363), Amersfoort (275), Tilburg (244) en Den Haag (242) halen hun opdracht bij lange na niet. Eemsdelta zegt overigens met het Rijk te hebben afgesproken dat het geen statushouders hoeft te huisvesten, omdat de gemeente druk is met de versterkingsoperatie door aardbevingen in de regio.

NIET HOUDEN AAN SPREIDINGSWET

Bij in totaal 147 gemeenten ontbreekt voor minstens 25 statushouders een passende woonruimte. Slechts 62 van de 342 gemeenten hebben hun verplichte doelstelling voor de deadline van 1 juli al gehaald. Het tekort aan woningen voor statushouders is een van de oorzaken van de problemen met overvolle asielzoekerscentra. Bijna een kwart van de bewoners van asielzoekerscentra, zo’n 19.000, is een statushouder. Een andere belangrijke oorzaak is dat gemeenten zich niet houden aan de spreidingswet, die voorschrijft hoeveel asielzoekers ze moeten opvangen.


Voor de derde keer worden in Het Witte Huis aan de Birkstraat asielzoekers tijdelijk opgevangen. - Johan van Beek

ONDERGEBRACHT IN NOODOPVANG

Vanwege het tekort aan opvanglocaties is het aanmeldcentrum in Ter Apel al meer dan twee weken genoodzaakt om asielzoekers bij de ingang af te wijzen. Om te voorkomen dat zij buiten op het gras moeten overnachten, worden deze mensen sindsdien voor de nacht ondergebracht in nabijgelegen noodopvang, zoals sport- en evenementenhallen. Met spoed worden noodlocaties opgezet, wat regelmatig leidt tot weerstand.

Het toezicht op de huisvesting van statushouders ligt bij de provincies. Provinciale besturen hebben de bevoegdheid om in te grijpen wanneer gemeenten structureel achterblijven. Zo dreigt de provincie Zuid-Holland in april 2027 in vier gemeenten zelf statushouders te plaatsen, als die gemeenten dan nog altijd te weinig doen. Het gaat om Krimpenerwaard, Leidschendam-Voorburg, Voorne aan Zee en Zwijndrecht.