Dodenherdenking in Soest en Soesterberg: ‘Inzet voor vrijheid blijft noodzakelijk’

4 mei 2026 om 21:20 Herdenkingen

SOEST/SOESTERBERG ,,Het is onze opdracht om ons te blijven inzetten voor vrijheid. Niet alleen voor de toekomst van onze kinderen en kleinkinderen, maar ook als eerbetoon aan de slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog, die hun leven voor onze vrijheid hebben gegeven.” Zo besloten burgemeester Rob Metz in Soesterberg en loco-burgemeester Karin Scholten in Soest de toespraak tijdens de jaarlijkse Dodenherdenking.

Jan van Steendelaar

Er bestond zoals elk jaar veel belangstelling voor de herdenking, in Soest bij het Verzetsmonument in Braamhage en in Soesterberg bij het herdenkingsmonument op het Odijkplein. In de toespraak werd niet alleen aandacht besteed aan de huidige situatie in de wereld, maar vooral ook aan de Tweede Wereldoorlog en de gevolgen daarvan. Ook werd verwezen naar tal van locaties in de gemeente, waar in monumenten en straatnamen verzetshelden voortleven. 

Volgens sprekers zijn wij, nu de laatste ooggetuigen van de oorlog overlijden, als samenleving de collectieve erfgenamen van hun herinneringen. ,,Het is belangrijk dat wij ons inleven in wat er is gebeurd. Niet alleen om de geschiedenis te begrijpen, maar vooral ook om ervoor te zorgen dat deze zich nooit meer herhaalt.”

WEGKIJKEN

Sprekers vroegen zich af wat wij zouden doen in situaties waarmee de mensen in de Tweede Wereldoorlog werden geconfronteerd. ,,Zouden we ons moedig verzetten, in opstand komen, voor de ander gaan staan en ons leven op het spel durven zetten zoals veel moedige verzetshelden hebben gedaan? Of zouden we wegkijken, misschien niet eens uit onverschilligheid maar uit angst?

Het antwoord op die vraag is helemaal niet zo eenvoudig, niet alleen omdat het voor naoorlogse generaties heel lastig voor te stellen is hoe verschrikkelijk het leven was tijdens de oorlog, maar ook omdat een situatie zelden zwart-wit is en lang niet altijd honderd procent goed of fout. Daden zijn echt niet altijd groots en indrukwekkend. De kleinste handeling van verzet kan iemands leven redden. Wegkijken kan iemand het leven kosten.”

MACHTELOOSHEID

,,De actualiteit stemt veel mensen somber, en geeft een gevoel van machteloosheid. Maar angst en machteloosheid zijn slechte raadgevers. En we zijn niet helemaal machteloos. De Tweede Wereldoorlog begon niet met bommen. Hij begon met woorden. Met het stigmatiseren van bevolkingsgroepen. Met nawijzen en uitsluiten. Met wegkijken en onverschilligheid. Niemand kon destijds voorzien dat dit zou leiden tot de grootste massamoord uit de wereldgeschiedenis. 

We kunnen ook hier, in onze eigen leefomgeving, naast elkaar gaan staan, in plaats van tegenover elkaar. Naar elkaar omkijken, en niet wegkijken. Ons inzetten voor een respectvolle samenleving, zonder polarisatie en onverdraagzaamheid, maar met vrijheid voor iedereen, ongeacht afkomst, religie, geaardheid of levensovertuiging. 

Als er iets is wat we van de Tweede Wereldoorlog kunnen leren, dan is het dat onze vrijheid niet vanzelfsprekend is. Het is een kwetsbaar privilege, dat we met elkaar horen te koesteren, bewaken en versterken.”