Het is de tram van eethuis De Stoeterij die op z’n rondrit door Soesterberg een stop maakt bij het Wethouder Lemmenpad aan de zuidelijke ingang van de vliegbasis om de passagiers de gelegenheid te geven een wandeling te maken naar het Nationaal Militair Museum of de monumenten die er staan.

Miranda Kaizer van De Stoeterij heeft geen idee wie voor de tekst op het onderbord van de laad- en losplaats verantwoordelijk is. ,,We rijden al jaren met onze trekkertram naar de vliegbasis waar we rondleidingen geven met vrijwilligers. We zijn al heel lang bezig geweest om een plaatsje te krijgen waar de mensen veilig in- en uit kunnen stappen. We hebben bij de gemeente aangegeven dat de tram wordt getrokken door een tractor en we nog nooit een paard hebben gebruikt, maar de gemeente heeft er toch paardentram van gemaakt. Ik weet niet waarom. Maar je moet een gegeven paard niet in de bek kijken. Wij zijn erg blij dat we daar mogen stoppen.”

De trekkertram, sinds 2012 in bezit van De Stoeterij, is al enige tijd terug in het dorp voor rondritten.

STOOMTRAM Bijna honderd jaar eerder, in 1914, kwam er voor het eerst een tram in Soesterberg. Op 25 juli van dat jaar nam de Ooster Stoomtram Maatschappij (OSM) met stoom- en motortractie de tramlijn Zeist-Huis ter Heide-Soesterberg-Amersfoort in gebruik. Daar waren jaren van onderhandelingen aan voorafgegaan met de gemeenten die de tram zou aandoen. Elk ervan had zo z’n eigen wensen en eisen. Soest bijvoorbeeld wilde alleen toestemming geven als de OSM de kosten van het mogelijk verplaatsen van lantaarnpalen voor haar rekening zou nemen…..

STATION De komst van de tram betekende dat Soesterberg niet langer geïsoleerd was. Het dorp had weliswaar een station, maar dat betrof feitelijk alleen de naam. Station Soesterberg lag namelijk zover van het dorp af dat het nauwelijks aantrekkelijk was voor reizigers en recreanten. Later werd de naam dan ook veranderd in station Soestduinen. De tram had op geen beter moment kunnen komen dan in 1914, het eerste jaar van de wereldoorlog 1914-1918. Er waren veel Belgische militairen in ons land geïnterneerd, vooral ook in Soesterberg (Albertsdorp) en omgeving (Kamp van Zeist). Zij maakten vaak in zulke grote aantallen van de tram gebruik om tussen Zeist en Amersfoort te reizen dat het aantal rijtuigen moest worden uitgebreid en en er ook zwaardere motor- en stoomlocomotieven moesten worden ingezet.

In de Tweede Wereldoorlog werd de lijn hoofdzakelijk nog door de Duitse bezetter gebruikt. Ondanks vernielingen die steeds werd werden hersteld, is de tram tot 1949 blijven rijden. Op 1 februari namen bussen het vervoer over en kwam er na 35 jaar een eind aan het tramvervoer door Soesterberg.

Door Jan van Steendelaar